Gecontroleerd op 13 november 2026 om 14:28 CET (UTC+01:00). Bij een mogelijke vergiftiging telt snel en zorgvuldig handelen. Bel 112 bij benauwdheid, sufheid, bewusteloosheid, ernstige brandwonden of een ingeslikte knoopcelbatterij. Is er geen direct levensgevaar, neem dan contact op met de huisarts of huisartsenpost. Laat iemand niet braken en geef niet zomaar eten, drinken of melk: wat veilig is, hangt af van de stof en de manier waarop iemand ermee in aanraking kwam.
In de actuele Nederlandse EHBO-informatie van het Rode Kruis staan aparte eerste stappen voor inslikken, huidcontact en inademing. Er is bij deze controle geen afzonderlijk, nieuw landelijk incident of advies gevonden dat deze algemene aanpak vervangt. De aanwijzingen hieronder zijn bedoeld als eerste hulp en vervangen geen beoordeling door een zorgprofessional.
Destaques- Bel bij levensgevaar direct 112 en volg de instructies van de meldkamer.
- Breng jezelf eerst in veiligheid; raak gemorste chemicaliën niet onbeschermd aan.
- Bewaar verpakking of maak een foto en noteer wat, hoeveel en wanneer.
- Wek geen braken op en probeer geen middel te neutraliseren.
Wanneer bel je 112 bij een mogelijke vergiftiging?
Bel 112 als iemand moeite heeft met ademen, suf of verward raakt, bewusteloos is, een aanval krijgt of snel achteruitgaat. Bel ook bij ernstige chemische brandwonden en als je vermoedt dat iemand een knoopcelbatterij heeft ingeslikt. Vertel de centralist wat er is gebeurd, waar jullie zijn en welke stof mogelijk betrokken is. Zet de telefoon op luidspreker als dat kan, zodat je aanwijzingen kunt opvolgen terwijl je bij de persoon blijft. De Rijksoverheid beschrijft 112 als het alarmnummer voor spoedeisende hulp.
Is de persoon bewusteloos maar ademt die wel, leg die dan op de zij als dat veilig kan en blijf de ademhaling controleren. Geef een bewusteloze persoon niets te eten of drinken. Ademt iemand niet normaal, meld dat direct aan 112 en volg de reanimatie-instructies van de centralist. Verplaats iemand alleen wanneer de omgeving zelf gevaarlijk is of de meldkamer dat adviseert.
Wat doe je als iemand een giftige stof heeft ingeslikt?
Haal de stof weg en voorkom dat de persoon er meer van binnenkrijgt. Laat iemand niet braken: de stof kan bij het terugkomen opnieuw schade veroorzaken of in de longen terechtkomen. Probeer ook geen zuur, base of ander huishoudelijk middel te gebruiken om de stof te neutraliseren. Bij een branderig of pijnlijk gevoel in de mond adviseert het Rode Kruis de mond met water te spoelen en het water uit te spugen. Geef verder niets zonder advies van een zorgprofessional; bij sufheid of slikproblemen is drinken extra onveilig.
Neem bij een vermoedelijke inname zonder levensbedreigende klachten direct contact op met huisarts of huisartsenpost. Wacht niet op klachten als je weet of sterk vermoedt dat er een gevaarlijke stof of overdosis is ingenomen. Sommige vergiftigingen geven niet meteen duidelijke verschijnselen. De huisarts beoordeelt wat nodig is en kan zo nodig verdere hulp inschakelen.
Wat als de stof op de huid of in de ogen kwam?
Bescherm jezelf en voorkom verdere blootstelling. Volg veiligheidsinstructies op de verpakking. Borstel droog poeder voorzichtig van de huid voordat je spoelt, als dat veilig kan. Spoel de huid volgens het Rode Kruis ten minste 45 minuten met lauw water, of totdat een zorgprofessional het overneemt. Trek besmette kleding uit zonder de stof verder te verspreiden; gebruik zo nodig handschoenen als je die veilig kunt aantrekken.
Is de stof in een oog gekomen, begin dan meteen met spoelen met een rustige straal water en houd dat 15 minuten vol. Laat iemand niet in het oog wrijven. Bel 112 bij ernstige brandwonden, benauwdheid of sufheid. Neem bij aanhoudende pijn, roodheid of twijfel contact op met huisarts of huisartsenpost.
Wat doe je na het inademen van damp of gas?
Ga zelf geen ruimte in waar mogelijk gevaarlijk gas of damp hangt. Breng de persoon alleen naar frisse lucht als je dat zonder eigen risico kunt doen. Het Rode Kruis adviseert bij vermoeden van inhalatieletsel altijd 112 te bellen. Laat de persoon rustig zitten, maak knellende kleding los en volg de instructies van de meldkamer. Geef niets te drinken als iemand moeite heeft met slikken of ademhalen.
Welke informatie heeft de huisarts of hulpdienst nodig?
Houd de verpakking, bijsluiter of een duidelijke foto bij de hand. Noteer de naam van het product of geneesmiddel, het vermoedelijke tijdstip, de mogelijke hoeveelheid en de manier van blootstelling: ingeslikt, ingeademd, op de huid of in de ogen. Vertel ook de leeftijd, het geschatte gewicht, klachten en relevante aandoeningen of medicijnen, voor zover bekend. Bewaar restanten veilig en neem de verpakking mee als een zorgverlener daarom vraagt. Ga niet zelf rekenen of een online calculator gebruiken om te bepalen of een dosis onschadelijk is.
Het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum (NVIC) ondersteunt zorgprofessionals bij vergiftigingen; het is geen publiekslijn. Neem als particulier daarom contact op met huisarts of huisartsenpost, of bel 112 bij spoed. De precieze beoordeling en behandeling hangen af van de stof, hoeveelheid, blootstellingsroute en toestand van de persoon. De gevolgen kunnen uiteenlopen van geen klachten tot ernstige schade; zonder die gegevens is een betrouwbare voorspelling niet mogelijk.
Veelgestelde vragen
Moet ik iemand laten braken na het inslikken van gif?
Nee. Wek geen braken op. Bel huisarts of huisartsenpost voor advies, of 112 bij levensgevaar.
Kan ik melk geven om de stof te verdunnen?
Geef niet op eigen initiatief melk, eten of drinken. Volg advies van een zorgprofessional; bij pijn in de mond kan spoelen en uitspugen volgens het Rode Kruis passend zijn.
Wie kan ik in Nederland bellen als er geen levensgevaar is?
Bel de eigen huisarts of, buiten kantooruren, de huisartsenpost. Bij benauwdheid, bewusteloosheid of snelle verslechtering bel je 112.
Bronnen: Rode Kruis: giftige stof doorgeslikt; Rode Kruis: giftige stof op de huid; Rode Kruis: giftige stof ingeademd; Rijksoverheid: wanneer 112 bellen.