Home
» Vandaag
»
Verwarming instellen: bespaar op je stookkosten – tips van 5 november 2026
Verwarming instellen: bespaar op je stookkosten – tips van 5 november 2026
Laatst gecontroleerd: 5 november 2026 om 11.08 uur in Amsterdam (CET, UTC+01:00; 10.08 uur UTC).
Je verwarming slimmer instellen kan de stookkosten deze winter verlagen, zonder dat je meteen een nieuwe installatie hoeft te kopen. Voor een woning met een cv-ketel en gewone radiatoren is 19 °C als je thuis bent en 15 °C tijdens de nacht vaak een praktisch uitgangspunt. Maar bij een warmtepomp of vloerverwarming kan juist een kleine nachtverlaging of een vrijwel constante temperatuur zuiniger zijn. Het verschil is belangrijk: de juiste thermostaatstand hangt af van de warmtebron, de isolatie en hoe snel het huis opwarmt.
Milieu Centraal adviseert daarnaast vooral om ongebruikte kamers minder te verwarmen, deuren dicht te houden en warmteverlies te beperken. De eurobesparing is niet voor iedereen gelijk: een oude hoekwoning met gasverwarming reageert anders dan een goed geïsoleerd appartement of een woning met stadsverwarming.
Belangrijkste punten (Destaques)
Cv-ketel met radiatoren: begin overdag bij 19 °C en stel de thermostaat bij slapen of langdurige afwezigheid doorgaans op 15 °C in.
Warmtepomp of vloerverwarming: voorkom grote temperatuursprongen; afhankelijk van het systeem is gelijk houden of maximaal 1 à 2 °C verlagen verstandiger.
Direct besparen: verwarm vooral gebruikte kamers, sluit binnendeuren, houd radiatoren vrij en dicht kieren zonder ventilatie af te sluiten.
Veilig afstellen: 50 tot 60 °C voor cv-verwarmingswater kan een test waard zijn, maar verlaag niet zomaar de temperatuur van het warme kraanwater.
Illustratie: een kamerthermostaat op 19 °C kan een startpunt zijn voor zuinig verwarmen. De beste nachtinstelling hangt af van het verwarmingssysteem.
Op hoeveel graden moet je de verwarming zetten om te besparen?
Voor veel huishoudens is 19 °C in een gebruikte woonkamer een haalbaar startpunt. Dat is geen verplichting en ook geen ideale temperatuur voor iedereen. Wie het koud heeft, extra kwetsbaar is of medische redenen heeft voor meer warmte, moet comfort en gezondheid meewegen. Probeer eventueel een halve of hele graad lager en beoordeel na enkele dagen of het prettig blijft.
Bij voorkeur constant; alleen beperkt verlagen als dat bij woning en regeling past
Vloerverwarming
Comfortabele, stabiele stand rond 19 °C
Vaak constant of slechts licht verlagen, vooral bij trage systemen
De tabel is een algemene richtlijn, geen vervanging voor de handleiding of het advies van je installateur. De traagheid van vloerverwarming, de isolatie, de buitentemperatuur en de regeling van de warmtepomp kunnen de optimale instelling veranderen.
Is de verwarming 's nachts op 15 graden zetten echt goedkoper?
Bij gewone radiatoren met een cv-ketel: meestal wel
Een woning verliest warmte aan de buitenlucht. Als de binnentemperatuur 's nachts lager mag worden, neemt dat warmteverlies af. Bij een gebruikelijke gasketel met radiatoren kost het doorgaans minder energie om 's ochtends opnieuw op te warmen dan om de hele nacht op 19 of 20 °C te blijven stoken. Milieu Centraal raadt bij dit type installatie daarom vaak 15 °C aan, ongeveer een uur voordat je gaat slapen.
Ook wanneer iedereen meerdere uren van huis is, kan 15 °C passend zijn. Zet de verwarming niet ondoordacht volledig uit tijdens vorst. Bescherm leidingen en kwetsbare ruimtes, en houd rekening met vochtproblemen in koude vertrekken.
Bij een warmtepomp en vloerverwarming: liever weinig verschil
Een warmtepomp levert doorgaans warmte bij een lagere watertemperatuur en werkt het efficiëntst als het huis geleidelijk warm blijft. Een grote verlaging kan ertoe leiden dat de installatie langdurig op vol vermogen moet draaien of dat bij een hybride systeem de cv-ketel vaker bijspringt. Milieu Centraal adviseert bij vloerverwarming, een bodemwarmtepomp of goede isolatie in combinatie met warmteterugwinning vaak om de temperatuur 's nachts gelijk te laten. In andere situaties kan één of twee graden minder passend zijn.
Bij een warmtenet is een kleine verlaging meestal praktischer dan de 15 °C-regel van een traditionele cv-ketel. Kijk steeds naar je eigen comfort en gemeten verbruik; een instelling die voor het ene huis goed werkt, kan in het andere huis tegenvallen.
Hoe stel je een klokthermostaat of slimme thermostaat goed in?
Je hoeft niet steeds handmatig aan de knop te draaien. Een klokthermostaat kan de temperatuur aan je dagelijkse ritme aanpassen. Een slimme thermostaat kan daarbij helpen, maar levert niet automatisch een besparing op als hij voortdurend te hoog staat ingesteld. Gebruik dit stappenplan:
Controleer je warmtebron. Kies eerst het advies dat past bij cv-radiatoren, stadsverwarming, een hybride warmtepomp of een volledig elektrische warmtepomp.
Stel je aanwezigheid in. Zet de comforttemperatuur op de momenten waarop je de woonkamer echt gebruikt. Voor een standaard cv-installatie kun je 19 °C als startwaarde proberen.
Programmeer de nacht. Kies bij gewone cv-radiatoren bijvoorbeeld 15 °C en bij een warmtepomp een veel kleinere verlaging of een constante temperatuur.
Maak onderscheid tussen weekdagen en weekend. Laat de installatie niet volgens een werkdagprogramma verwarmen als je dan gewoonlijk niet thuis bent.
Controleer na enkele dagen. Vergelijk het dagelijkse gas- of stroomverbruik bij vergelijkbaar weer. Is de woning bij thuiskomst te koud, pas dan het opwarmmoment of de instelling aan.
Een zelflerende thermostaat voor een warmtepomp kan zelf bepalen wanneer opwarmen moet beginnen. Ga daarom niet zonder noodzaak veel handmatige schommelingen toevoegen. De thermostaat moet bovendien geschikt zijn voor de installatie; een oudere slimme thermostaat van een cv-ketel werkt niet altijd met een warmtepomp.
Welke andere maatregelen verlagen je stookkosten?
Verwarm de kamers waar je bent
Houd in ongebruikte slaapkamers, een logeerkamer of andere vertrekken de temperatuur lager wanneer dat veilig is. Sluit binnendeuren zodat warmte in de gebruikte ruimtes blijft. Met thermostatische radiatorkranen kun je kamers afzonderlijk regelen. Zet in een onverwarmde kamer niet zomaar alles volledig dicht als er kans is op vorst of vocht.
Voorkom tocht, maar blijf ventileren
Tochtstrips bij deuren en ramen, passende kierdichting en radiatorfolie achter radiatoren tegen een slecht geïsoleerde buitenmuur beperken warmteverlies. Laat een radiator niet grotendeels afgedekt worden door een bank of lange gordijnen. Sluit 's avonds de gordijnen, maar houd ze bij voorkeur vrij van de radiator.
Ventilatie mag niet worden uitgeschakeld om energie te besparen. Verse lucht blijft nodig om vocht en schadelijke stoffen af te voeren. Houd ventilatieroosters en de voorgeschreven ventilatievoorzieningen in gebruik. Kort luchten is niet hetzelfde als continue ventileren.
Controleer de instelling van de cv-ketel
Veel cv-ketels zijn voor radiatoren op een relatief hoge aanvoertemperatuur ingesteld. Volgens Milieu Centraal over cv-onderhoud en instellingen kun je voor het verwarmingscircuit vaak 50 of 60 °C proberen als de woning dan nog comfortabel warm wordt. Blijft het op koude dagen onvoldoende warm, dan moet de instelling mogelijk omhoog of de installatie beter worden ingeregeld.
Let goed op het verschil tussen verwarmingswater voor radiatoren en warm tapwater uit douche of kraan. Verlaag de temperatuur van het tapwater niet zomaar: voor legionellapreventie gelden andere eisen. Laat groot onderhoud en technische aanpassingen aan de ketel uitvoeren door een gecertificeerde vakman. Worden sommige kamers slecht warm, dan kan waterzijdig inregelen helpen.
Hoeveel euro kun je met een lagere thermostaat besparen?
Een eerlijk bedrag hangt af van het aantal stookuren, de isolatie, de woninggrootte, de buitentemperatuur en het energiecontract. Daarom is een gegarandeerde besparing van bijvoorbeeld honderden euro's per jaar voor ieder huishouden niet geloofwaardig.
In een rekenvoorbeeld van Milieu Centraal voor een matig geïsoleerde hoekwoning uit 1970 met een cv-ketel en twee bewoners levert een daginstelling van maximaal 19 °C ongeveer € 170 besparing per jaar op. De organisatie rekent daar met € 1,37 per kubieke meter gas, een rekenprijs en geen gegarandeerd actueel contracttarief. In hetzelfde voorbeeld bespaart een nachtinstelling van 15 °C ongeveer € 60 per jaar. De uitgangspunten en het stookgedrag bepalen of zulke bedragen ook voor jou relevant zijn; tel losse voorbeelden niet zomaar bij elkaar op.
Wie zelf inzicht wil, kan de slimme meter, energie-app of meterstanden gebruiken. Vergelijk liefst weken met vergelijkbare buitentemperaturen en let apart op het stroomverbruik als je een warmtepomp hebt. Een lagere gasrekening kan samengaan met hoger elektriciteitsverbruik; beoordeel dus de totale energiekosten.
Wat kun je nu doen en wat vraagt een grotere investering?
Vandaag uitvoerbaar: stel de juiste dag- en nachtstand in, verwarm vooral gebruikte kamers, sluit binnendeuren, gebruik de gordijnen slim en controleer of ventilatie goed werkt. Heb je een thermostaatprogramma, kijk dan of het past bij je echte aanwezigheid.
Op de langere termijn: laat beoordelen of tochtwering, radiatorfolie, leidingisolatie, waterzijdig inregelen of betere woningisolatie zinvol is. De grootste structurele daling van de warmtevraag ontstaat doorgaans wanneer de woning minder warmte verliest. Huurders kunnen voor ingrijpende maatregelen overleggen met hun verhuurder. Wie een warmtepomp heeft, kan met de installateur nagaan of de regeling en het afgiftesysteem efficiënt samenwerken.
De verwachting is voorwaardelijk: als het huis bij een lagere, passende thermostaatstand comfortabel blijft en minder gas of elektriciteit gebruikt, dalen de variabele stookkosten. Hoe groot dat effect is, blijkt pas uit het werkelijke verbruik en de contractprijzen. De belangrijkste stap is daarom niet blind lager draaien, maar goed instellen, meten en zo nodig bijstellen.
Meestal wel: bij dezelfde woning en omstandigheden is minder warm stoken doorgaans goedkoper. Hoeveel je bespaart verschilt per woning, installatietype en energiecontract.
Moet de verwarming 's nachts uit of op 15 graden?
Bij een traditionele cv-ketel met radiatoren is 15 °C vaak een goede richtlijn. Bij een warmtepomp of vloerverwarming is een constante temperatuur of een kleine nachtverlaging meestal verstandiger. Zet de verwarming bij vorst niet zomaar helemaal uit.
Kun je de cv-ketel veilig op 50 graden zetten?
Het cv-verwarmingswater kun je in veel woningen als proef op 50–60 °C zetten, zolang het voldoende warm blijft. Dat advies geldt niet voor de instelling van warm tapwater: verlaag die niet wegens het legionellarisico.