Je denkt dat er voor je partner wel een pensioen geregeld is, omdat je zelf via je werk pensioen opbouwt. Maar wat gebeurt er als je overlijdt nadat je van baan bent veranderd, als je zonder samenlevingscontract samenwoont of als je pensioenfonds net is overgestapt op nieuwe regels? Dan kan de uitkomst anders zijn dan je verwacht. Partnerpensioen is niet altijd automatisch verzekerd, en de dekking kan veranderen terwijl je eigen ouderdomspensioen gewoon blijft staan.
De Autoriteit Financiële Markten (AFM) waarschuwde op 2 november 2026 voor situaties waarin nabestaanden onbedoeld pensioen mislopen. De toezichthouder vraagt pensioenuitvoerders onder meer duidelijker te informeren over partneraanmelding, uitdiensttreding en het moment waarop dekking eindigt. Dat maakt dit een goed moment om je eigen gegevens en voorwaarden na te lopen. Deze gids gaat over de Nederlandse situatie en is bijgewerkt op 2 november 2026. De uiteindelijke rechten volgen altijd uit het toepasselijke pensioenreglement en de persoonlijke omstandigheden.
Nabestaandenpensioen is de verzamelnaam voor een pensioenuitkering voor nabestaanden na overlijden van iemand die aan een pensioenregeling deelnam. Partnerpensioen is het onderdeel voor de achterblijvende partner. Voor kinderen kan er daarnaast wezenpensioen zijn. Het gaat doorgaans om periodieke uitkeringen, niet om een eenmalige uitbetaling van het volledige pensioenvermogen.
| Begrip | Voor wie? | Wat moet je controleren? |
|---|---|---|
| Partnerpensioen | De echtgenoot, geregistreerde partner of een volgens de regeling erkende samenwonende partner | Partnerdefinitie, dekking bij overlijden en hoogte van de uitkering |
| Wezenpensioen | Kinderen die aan de voorwaarden voldoen | Leeftijdsgrens, kindgegevens en eventuele bijzondere voorwaarden |
| Bijzonder partnerpensioen | Een ex-partner met bestaande rechten, als die uit de regeling of afspraken volgen | Gevolgen van scheiding en verdeling van opgebouwde aanspraken |
| Anw-uitkering | Een nabestaande die voldoet aan voorwaarden van de Algemene nabestaandenwet | Recht bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB), leeftijd, kind- of arbeidsongeschiktheidssituatie en inkomsten |
De Anw is dus niet hetzelfde als het partnerpensioen van een werkgever: het eerste is een wettelijke regeling die de SVB uitvoert, het tweede is afhankelijk van de pensioenregeling. Ook een overlijdensrisicoverzekering is weer iets anders: daarmee kan een afzonderlijk verzekerd bedrag worden uitgekeerd, zonder dat dit automatisch partnerpensioen is.
Hier is vooral belangrijk of je op dat moment verzekerd bent voor partnerpensioen. Onder de nieuwe pensioenregels wordt de partnerdekking bij overlijden vóór pensionering ingericht op risicobasis. De aanspraak hangt dan niet simpelweg af van het aantal gewerkte jaren, maar van de afspraken over de verzekerde uitkering, bijvoorbeeld een percentage van het pensioengevend loon. Niet iedere regeling hoeft dezelfde hoogte te bieden; controleer het percentage en de voorwaarden bij jouw pensioenuitvoerder.
Ook oude regelingen kunnen een partnerpensioen op risicobasis kennen. Andere oude regelingen kennen een opbouwbasis: het al opgebouwde deel kan dan ook na uitdiensttreding een recht blijven. Die twee vormen moet je niet door elkaar halen. Wie een opgebouwd recht van vóór de overstap heeft, moet bovendien laten uitleggen hoe dat recht bij de transitie wordt behouden en hoe het samenloopt met de nieuwe risicodekking.
Na pensionering wordt partnerpensioen in de regel gebaseerd op wat voor die situatie is opgebouwd of bij pensionering is gekozen. Wie voor een hoger eigen ouderdomspensioen een deel van het partnerpensioen heeft uitgeruild, kan de uitkering voor de achterblijvende partner verlagen. Het omgekeerde, een deel van het eigen pensioen gebruiken voor een hoger partnerpensioen, is in bepaalde regelingen eveneens mogelijk. Controleer gemaakte keuzes vóórdat het pensioen ingaat; die zijn later vaak niet zomaar te wijzigen.
Zijn gegevens verouderd, ontbreekt een partner of wijkt een bedrag af? Neem dan rechtstreeks contact op met het pensioenfonds, de verzekeraar of premiepensioeninstelling. De AFM legt op haar informatiepagina over pensioenoverzichten uit welke documenten je ontvangt en welke informatie je zelf kunt opvragen. Kijk niet alleen naar je totale ouderdomspensioen: een hoog verwacht pensioen voor jezelf betekent niet automatisch dat je partner goed beschermd is.
Bij een huwelijk of geregistreerd partnerschap is de relatie doorgaans bekend bij de pensioenuitvoerder via de gemeentelijke registratie. Dat zegt echter nog niet dat elke pensioenregeling ook daadwerkelijk een partnerpensioen heeft. Controleer dus zowel de registratie als de dekking.
Bij ongehuwd samenwonen is extra aandacht nodig. Je partner moet vaak zelf bij de pensioenuitvoerder worden aangemeld. In oudere regelingen kunnen een notarieel samenlevingscontract of een minimale samenwoonduur als voorwaarde gelden. Onder de nieuwe regels is het partnerbegrip breder en eenduidiger, maar vooraf aanmelden blijft verstandig om problemen met bewijs na overlijden te voorkomen.
Volgens de overheidsinformatie over de nieuwe regels kan een samenwonende partner onder bepaalde omstandigheden ook na overlijden aantonen dat er een gezamenlijke huishouding was. Daarbij gaat het onder meer om minstens zes maanden samen op hetzelfde adres ingeschreven staan, in combinatie met bijvoorbeeld een gezamenlijk kind of een gezamenlijke koop- of huurwoning. Dit is geen reden om ervan uit te gaan dat iedere samenwonende partner zonder verdere controle verzekerd is. Vraag expliciet om bevestiging dat je partner volgens jouw regeling is geregistreerd en erkend. Zie Pensioenduidelijkheid: nabestaandenpensioen.
Dit is een van de belangrijkste valkuilen. Bij een partnerpensioen op risicobasis kan de dekking eindigen als je niet langer deelnemer bent. Onder de nieuwe regels is er na uitdiensttreding zonder nieuwe baan een uitloopdekking van drie of zes maanden; welke termijn geldt, moet je in de eigen pensioenregeling nakijken. Tijdens een WW- of Ziektewet-uitkering kan de dekking doorlopen volgens de wettelijke en reglementaire voorwaarden.
Daarna kan er in de nieuwe regeling een mogelijkheid zijn om de partnerdekking vrijwillig voort te zetten. De financiering komt dan uit een deel van je eigen pensioenvermogen, waardoor je later zelf minder ouderdomspensioen kunt ontvangen. Vraag vóór het einde van de dekking naar de ingangsdatum, keuzetermijn, hoogte van de verzekerde uitkering, kosten en gevolgen voor het eigen pensioen. Vertrouw niet op een algemene vuistregel van ‘nog een paar maanden verzekerd’: je moet weten wat in jouw geval precies de einddatum is.
Ben je zzp'er geworden of werk je bij een werkgever zonder pensioenregeling? Een partnerpensioen via je nieuwe werk is dan niet vanzelfsprekend. Controleer of er uit eerdere dienstverbanden nog opgebouwde rechten bestaan, maar behandel die niet als bewijs dat een actuele risicodekking doorloopt. Een eventuele aanvullende overlijdensrisicoverzekering kan een afzonderlijke optie zijn; vergelijk eerst de daadwerkelijke inkomensbehoefte en polisvoorwaarden.
De Wet toekomst pensioenen trad op 1 juli 2023 in werking en de overgang vindt gefaseerd plaats. Volgens de Rijksoverheid moeten pensioenregelingen uiterlijk op 1 januari 2028 voldoen aan de nieuwe regels. Op 2 november 2026 kan jouw regeling dus al zijn overgegaan, terwijl een andere nog de oude regels gebruikt. Het is daarom onjuist om één set voorwaarden zonder meer op alle Nederlanders toe te passen.
Vraag de pensioenuitvoerder om de eigen overgangsdatum, het nieuwe reglement en een uitleg van de vergelijking tussen de oude en nieuwe partnerdekking. Controleer specifiek wat er gebeurt met eerder opgebouwd partnerpensioen, met de dekking bij overlijden vlak vóór of na de overgang en met de rechten van een eventuele ex-partner. De Rijksoverheid licht de overgang en uiterste termijn toe.
Na een scheiding kan een ex-partner recht houden op bijzonder partnerpensioen dat tijdens de relatie is opgebouwd, afhankelijk van het stelsel, de geldende regels en gemaakte afspraken. Daardoor kan een toekomstige uitkering voor een nieuwe partner anders uitpakken dan gedacht. Het ouderdomspensioen verdelen bij scheiding en bijzonder partnerpensioen zijn bovendien twee verschillende onderwerpen.
Leg het scheidingsconvenant en de bevestigingen van pensioenuitvoerders naast elkaar. Vraag welke opgebouwde rechten voor de ex-partner behouden blijven en welk bedrag bij overlijden beschikbaar is voor de huidige partner. Bij het nieuwe partnerpensioen op risicobasis werken aanspraken anders dan bij eerder opgebouwd partnerpensioen; stel hierover een specifieke vraag in plaats van een algemeen percentage te veronderstellen.
Voor kinderen kan wezenpensioen bestaan. In de nieuwe regeling loopt dat in beginsel tot de leeftijd van 25 jaar, terwijl bestaande rechten uit oudere regelingen andere eindleeftijden kunnen kennen. Controleer of de kinderen bekend zijn bij de uitvoerder en of het pensioenreglement regels bevat over bijvoorbeeld een verhoogde uitkering wanneer beide ouders zijn overleden. Meer uitleg staat bij de AFM over nabestaandenpensioen.
Misschien, maar niet automatisch. De Algemene nabestaandenwet (Anw) is een afzonderlijke sociale verzekering. Volgens de Sociale Verzekeringsbank kan een achterblijvende partner die de AOW-leeftijd nog niet heeft bereikt in aanmerking komen als die voor een kind jonger dan 18 jaar zorgt dat tot het huishouden behoort, of ten minste 45% arbeidsongeschikt is. Verder gelden eisen aan de verzekering van de overleden partner en mogelijk aanvullende voorwaarden. De hoogte kan afhangen van andere inkomsten.
Verwar het partnerpensioen niet met de Anw. Een partnerpensioen uit een pensioenfonds of pensioenverzekeraar wordt volgens de SVB-regels over inkomsten en Anw niet afgetrokken van de Anw-uitkering, maar andere inkomsten kunnen wel meetellen. Het recht moet afzonderlijk worden beoordeeld. Controleer de SVB-voorwaarden voor nabestaandenuitkering en gebruik bij een overlijden de officiële aanvraagprocedure.
Maak een eenvoudige inkomensvergelijking, zonder te doen alsof een pensioenbedrag het volledige financiële plaatje vertelt. Bepaal eerst welke maandelijkse vaste lasten blijven bestaan: woonlasten, boodschappen, verzekeringen, kinderopvang en eventuele schulden. Kijk vervolgens naar het eigen inkomen van de achterblijvende partner, het verwachte partnerpensioen, mogelijk wezenpensioen, eventuele Anw en afzonderlijke verzekeringen. Houd rekening met belasting, ingangsdata en de duur van elke uitkering.
Rekenvoorbeeld, uitsluitend ter illustratie: als een huishouden na een overlijden naar verwachting € 2.400 netto per maand nodig heeft, terwijl de beschikbare netto-inkomsten samen op € 1.850 worden geschat, resteert een indicatief tekort van € 550 per maand. Dit zijn verzonnen voorbeeldbedragen voor de berekening, geen wettelijke norm of prognose voor een echte pensioenregeling. Een werkelijke vergelijking vraagt om persoonlijke uitkeringsgegevens en belastingberekeningen.
Een eenmalige financiële buffer helpt bij directe uitgaven, maar is niet automatisch een oplossing voor een structureel inkomenstekort. Bespreek grotere tekorten of ingewikkelde gezins- en scheidingssituaties zo nodig met een onafhankelijk financieel adviseur. Laat eventuele keuzes voor uitruil of vrijwillige voortzetting eerst schriftelijk doorrekenen.
| Situatie | Controleer nu | Vraag aan de pensioenuitvoerder |
|---|---|---|
| Je woont ongehuwd samen | Partnerregistratie en bewijs gezamenlijke huishouding | Is mijn partner volgens dit reglement erkend? |
| Je gaat uit dienst | Einddatum dekking, uitlooptermijn, WW/ZW | Tot wanneer ben ik verzekerd en wat kan ik voortzetten? |
| Je bent van baan veranderd | Nieuwe dekking én oude opgebouwde rechten | Welk deel geldt bij overlijden vóór pensionering? |
| Je gaat scheiden of bent gescheiden | Bijzonder partnerpensioen, convenant, nieuwe partner | Wie heeft recht op welk deel? |
| Je gaat met pensioen | Keuzes voor uitruil en partnerpensioen na pensionering | Wat ontvangt mijn partner na mijn overlijden? |
| Je regeling gaat over naar nieuwe regels | Overgangsdatum, oude en nieuwe aanspraken | Wat verandert concreet in mijn nabestaandendekking? |
Bewaar de correspondentie van pensioenuitvoerders en leg vast welke regelingen bij huidige of vroegere werkgevers bestaan. Vraag de uitvoerder naar de rechthebbenden, de aanvangsdatum, het bruto uitkeringsbedrag, de betaalfrequentie en het bewijs dat nodig is. Controleer afzonderlijk of er Anw bij de SVB kan worden aangevraagd. Als een samenwonende partner niet vooraf geregistreerd was, vraag dan specifiek welke bewijsstukken alsnog kunnen worden ingediend. Een eerste afwijzing of een ontbrekend bedrag in een overzicht verdient gerichte navraag; trek niet meteen de conclusie dat geen recht bestaat.
De AFM-publicatie van 2 november 2026 benadrukt dat pensioenuitvoerders zich moeten inspannen om rechthebbenden te vinden en nabestaanden begrijpelijk te informeren. Dat ontslaat je niet van het belang van tijdig contact, maar bevestigt wel dat je om een duidelijke onderbouwing van de beslissing mag vragen.
De belangrijkste conclusie: controleer niet alleen óf er ‘partnerpensioen’ op een overzicht staat, maar vooral wie recht heeft, bij welk overlijdensmoment dekking bestaat, wanneer die eindigt en hoeveel er werkelijk wordt uitgekeerd. Met het overzicht, het pensioenreglement en een bevestiging van de uitvoerder kun je je eigen situatie verifiëren. Deze informatie is algemeen en vervangt geen persoonlijk pensioen- of financieel advies.
Noodweer op Tenerife of andere Canarische Eilanden? Bekijk officiële AEMET-waarschuwingen, 112 Canarias, vluchtstatus en lokale reisadviezen.
Stroomstoring in Badhoevedorp? Controleer je adres bij Liander, meld uitval via 0800-9009 en lees wat je veilig kunt doen bij een langere storing.
Wanneer krijgt je partner nabestaandenpensioen? Lees hoe partnerpensioen werkt, wat in 2026 verandert en hoe je dekking en Anw controleert.
Wat is permafrost? Ontdek waarom bevroren grond ontdooit, wat er gebeurt met CO₂, methaan en de bodem, en welke gevolgen dat heeft voor mens en klimaat.
Noodweer op Tenerife? Bekijk de officiële waarschuwingen van AEMET en 112 Canarias, controleer vluchten en wegen en lees wat je als reiziger kunt doen.
Wat krijgt je partner als jij overlijdt? Lees wat partnerpensioen, wezenpensioen en Anw betekenen en controleer je dekking, partnerregistratie en pensioenregeling in 2026.
Bekijk hoe de F1-stand in 2026 werkt: punten voor Grands Prix en sprints, Max Verstappens positie en de regels bij gelijke stand.
De Formule 1-stand 2026 na Mexico: punten voor coureurs en teams, Sprintregels, de uitslag van de GP en de vier resterende races. Zo lees je de officiële ranglijst.
Wie zijn de mennonieten? Ontdek hun oorsprong, hun landbouwplannen in Suriname en de feiten over ontbossing, vergunningen en de uitzetting in 2026.
Bekijk de F1-stand van 2026 na de GP van Mexico: Antonelli wereldkampioen, Verstappen tweede. Inclusief constructeursstand en uitleg over WK-punten.
